عکاسی، نسخه برداری نیست!

خورشید آنلاین

هفته گذشته در فضای مجازی به ویژه میان فعالان مطبوعاتی پیامی دست به دست شد که اقدام تأمل برانگیز یک خبرگزاری مطرح داخلی در انتشار عکس‌های نسخه‌برداری شده از منابع خارجی را با عنوان عکاس اعزامی منتشر ساخته است. بدین ترتیب، سرویس عکس این خبرگزاری مطرح و شناخته شده در اقدامی عجیب در جریان پوشش تصویری المپیک ریو 2016، عکس‌های منتشر شده در سایت کمیته بین‌المللی المپیک را به نام یک عکاس ایرانی و تحت برند خود منتشر کرده است!
سایت کمیته بین‌المللی المپیک (olympic.org) پوشش تصویری گسترده‌ای از مسابقات مختلف المپیک تابستانی ریو2016 ارائه می‌داد. برخی از این عکس‌ها توسط عکاسان مسابقات المپیک گرفته شده و برخی دیگر توسط عکاسان آژانس‌های بین‌المللی از جمله «گتی ایمیجز» در سایت کمیته بین‌المللی المپیک بازنشر می‌شده است.
در این میان، عکس‌های این سایت بین‌المللی در خبرگزاری مورد نظر به نام یکی از عکاسان حاضر در ریو منتشر شده است!
اولین کنوانسیون‌هایی که به منظور حمایت از حقوق فکری و معنوی تنظیم گردید، کنوانسیون پاریس برای حمایت از حقوق مالکیت صنعتی در سال ۱۸۸۳ و به دنبال آن کنوانسیون برن برای حمایت ادبی و هنری و کنوانسیون تأسیس سازمان جهانی مالکیت معنوی (WIPO) در استکهلم در سال ۱۹۶۷ بود. تا کنون ۱۷۱ کشور از جمله ایران به عضویت این سازمان که در سال ۱۹۷۰ به عنوان یکی از ۱۶ نهاد اصلی تخصصی سازمان ملل شروع به فعالیت کرد، در آمده‌اند و وظیفه اصلی آن مدیریت موضوعات مالکیت معنویِ به رسمیت شناخته شده توسط اعضای آن است.
حمایت از حق مؤلف گرچه سابقه زیادی (بیش از دو قرن) در کشورهای اروپایی و آمریکایی داشته است، ولی در ایران تا سال ۱۳۴۸ یعنی سالی که قانون حمایت از حقوق مؤلفان و هنرمندان به تصویب رسید قانونی نبود. در سال۱۳۷۱ «قانون حمایت از حقوق مؤلفان و هنرمندان مصوب ۱۳۴۸و نیز «قانون ترجمه و تکثیر کتب و نشریات و آثار صوتی» و هر قانونی که چنین حقی را حمایت نماید معتبر و لازم‌الرعایه شد. از آنجا که در دو قانون مورد اشاره حمایت از نرم‌افزارهای رایانه‌ای موردنظر واقع نشده بود در دی‌ماه ۱۳۷۹ «قانون حمایت از پدیدآورندگان نرم‌افزارهای رایانه‌ای» نیز به تصویب مجلس شورای اسلامی رسید. همچنین قانون الحاق به کنوانسیون مؤسس سازمان جهانی مالکیت فکری (وایپو) در سال ۱۳۸۰ به تصویب شورای نگهبان رسید.
این درحالیست که سال‌هاست عکاسان مطبوعاتی از به کار گرفته شدن آثار خود بدون درج نام عکاس یا منبع آن تلاش می‌کنند و هرگاه
نمونه‌هایی از این اقدام ناگوار در رسانه‌ها عنوان می‌شود موجی از مخالفت‌ها با این روند بالا می‌گیرد. اکنون با وجود منابع خبری و آژانس‌های عکس که تعدادشان هم بی‌شمار است ممکن است در هیاهوی خبری و سرعت انتشار اخبار و اطلاعات کمتر دقتی روی این چنین مواردی شود، اما به لطف قانون کپی رایت که اغلب کشورها به آن پیوسته‌اند کمتر هنرمندی یا در شکل کنونی این رویداد عکاسی به خود اجازه چنین اشتباهی می‌دهد؛ چراکه ممکن است این کار برای همیشه موجب دوری او از تمامی جنبه‌های شغلی خود شود و به آسانی حذف گردد. پی‌گیری حقوق عکاسان البته محدود به این مورد یا مواردی از این دست نمی‌شود و همواره در رسانه‌های داخلی ایران به خاطر نبود سازوکارهای قانونی حقوق مؤلفین و مصنفین در قبال عکاسان خبری موجب شده هر از چندی چنین ماجراهایی رو شده و پس از «افتادن آب‌ها از آسیاب» دوباره روال به قبل بازگردد. البته در رویدادی که عکاس ورزشی یادشده در جریان بازی‌های المپیک ریو 2016 رقم زده، ممکن است برای دوره‌های بعدی یا بازی‌های ورزشی که نیاز به استفاده از آی دی کارت یا اصطلاحاً کارت هویتی «AIPS» دارد عکاس مورد نظر محروم شده و برای همیشه این فرصت را از دست بدهد و در رویدادهای ورزشی بین‌المللی با موانعی روبه‌رو گردد.
* کارشناس عکاسی

شناسه خبر :1946 
59 کلیک ها  یکشنبه, 14 شهریور 1395 ساعت 16:59
این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)

Hospital Information Systems

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.

بالا